یاران اشو زرتشت ((آزادگان)) و ((انجمنیان)) و ((دوستان)) بودند
زمان زرتشت را نویسندگان و دانش پژوهان از ۶۰۰ سال پیش از مسیح گرفته تا ۶۰۰۰ سال پیش از افلاطون گفته اند و از اینان هریکی برای خود دلیلی آورده و به تازگی یکی از نویسندگان دانش پژوه پارسیان هندی می گوید که از روی ستاره شناسی و اخترشماری،زرتشت ۷۱۲۹ سال پیش از مسیح به دنیا آمده و تا ۷۰۵۲ پیش از مسیح زنده بود.آقای ذبیح بهروز از روی گاه شماری به آن رسیده اند که او کمابیش ۱۷۰۰ سال پیش از مسیح بوده و آقای پورداود و شادروان دالا زمان زرتشت را کمابیش هزار تا هزار و پانصد سال بیش از مسیح برآورد کرده اند.به هر حال هزار تا هزار و هفتصد سال پیش از مسیح درست تر به نظر می رسد تا آنکه وی را به ده هزار سال پیش،زمانی که بشر در عصر حجر می زیسته،برسانیم و یا تا زمان داریوش بزرگ پایین بیاوریم.
ولی ناگفته نماند که زمان هم در این باره اهمیتی ندارد.همین بس که آن پاکمرد هزارها سال پیش آمد و مردمی را که در تاریکی پنداربافی فرو رفته بودند،به سوی روشنایی و راستی راهنمایی کرد و حقیقت هایی را روشن ساخت که تا امروز استوار مانده و همچنان جهان را به سوی آینده ی درخشانی راه می نمایاند.
وَندیداد:
برخی
میاندیشند که وَندیداد را نباید جرء بخشهای اوستا دانست زیرا بسیاری از
نوشتههای آن با روح و نص گاتها مغایرت دارد. از این رو استفاده از آن در
بسیاری از موارد گمراه کننده خواهد بود. وندیداد یعنی قانون بر ضد دیوان و
خدایان پنداری، و بیشتر راجع به تشریفات مربوط به بهداشت و رعایت پاکیزگی و
جلوگیری یا از بین بردن عفونت طبق نظریه نویسنده آن است.
عدهای
از نویسندگان در شرح اصول دین زرتشتی (به استناد دینکرد که در سه سده پس از
یورش تازیان و شکست ساسانیان نوشته شده و اعتبار آن مورد تردید است) با
ذکر مطالب وندیداد خارج از متن اصلی و بدون اشاره به مولفین و زمان تحریر
آن، تصویر نادرستی از سنت و دین زرتشتی دادهاند! وندیداد ارزش تاریخی دارد
ولی از جهت بنیادهای دینی عموما قابل استناد نیست. بنابراین وندیداد را
تنها در محتوای تاریخی باید مورد توجه قرار داد، و مطالب آنرا در آن چه با
دانش امروز تطبیق نمیکند، شایسته زمان تنظیم آن دانست و توجه داشت که این
کتاب سده ها پس از زرتشت نوشته شده است و چون به زبان پهلوی است، الزاما کتاب دینی نیست.
خلاصه نویسی از بخشی از کتاب دیدی نو از دینی کهن