باربد
: از موسیقی دانان بنام و نوازندگان چیره دست و از جمله آهنگ سازان عهد
خسروپرویز بوده . وی مخترع برخی از مقامات موسیقی بوده . بعضی الحان و
نواهای دلنشین که ساخته و پرداخته اوست . هنوز با همان نام و ردیف در
دستگاههای موسیقی ما موجود است
...
. و در این میان نغمه خسروانی زیباترین نغمات است که به باربد نسبت می دهند .
نکیسا : نیز از موسیقی دانان عهد ساسانی و از جمله چنگ نوازان و خوانندگان دربار خسروپرویزبوده نظامی در وصف او می گوید :
نکیـــسا نام ، مردی بود چنــــــگی
ندیــم خاص خســـرو بی درنــــگی
از او خوش گوتری در لحن و آواز
ندید این چنگ پشت ارغنـــون ساز
چنــان می ساخت او الحان موزون
که زهره چرخ می زد گرد گردون
نکیسا و باربد دو چهره معروف و مشهور رامشگر ی و خنیاگری هستند که
درنواختن چنگ یا بربط دست بالائی داشتند . و چنان زیبا می نواختند که گوش و
دل شنونده را می ربودند و به عالم خلسه فرو می بردند .
آزاد وار
چنگی : از زنان معروف موسیقی دان عهد بهرام گور بوده که در نواختن چنگ
شهرت داشته. همچنین کوسان نواگر : از مردان مشهور موسیقی و نوازنده نی بوده
است.
آنچه که از علم و هنر موسیقی امروز بدست ما می رسد حاصل
تلاش فردی فرزندان این مرز و بوم است در تاریکترین دوران تاریخ . در دوران
اخیر افرادی مثل میرزاحسینقلی و برادرش میرزا عبدالله و علی اکبرخان پیدا
شدند که به گونه ای خودجوش بدون کمک دولت وهیچ تکیه گاه فرهنگی و علی رغم
همه فشارهای عقیدتی موجود . تنها به انگیزه عشق و علاقه شخصی خویش ردیف ها و
نت های مسیقی سنتی فراموش شده را از دفترپیشینیان برگرفتند و باکشف قوائد و
بازسازی وسایل . شیوه نواختن را به دیگران آموختند