وَندیداد:
برخی
میاندیشند که وَندیداد را نباید جرء بخشهای اوستا دانست زیرا بسیاری از
نوشتههای آن با روح و نص گاتها مغایرت دارد. از این رو استفاده از آن در
بسیاری از موارد گمراه کننده خواهد بود. وندیداد یعنی قانون بر ضد دیوان و
خدایان پنداری، و بیشتر راجع به تشریفات مربوط به بهداشت و رعایت پاکیزگی و
جلوگیری یا از بین بردن عفونت طبق نظریه نویسنده آن است.
عدهای
از نویسندگان در شرح اصول دین زرتشتی (به استناد دینکرد که در سه سده پس از
یورش تازیان و شکست ساسانیان نوشته شده و اعتبار آن مورد تردید است) با
ذکر مطالب وندیداد خارج از متن اصلی و بدون اشاره به مولفین و زمان تحریر
آن، تصویر نادرستی از سنت و دین زرتشتی دادهاند! وندیداد ارزش تاریخی دارد
ولی از جهت بنیادهای دینی عموما قابل استناد نیست. بنابراین وندیداد را
تنها در محتوای تاریخی باید مورد توجه قرار داد، و مطالب آنرا در آن چه با
دانش امروز تطبیق نمیکند، شایسته زمان تنظیم آن دانست و توجه داشت که این
کتاب سده ها پس از زرتشت نوشته شده است و چون به زبان پهلوی است، الزاما کتاب دینی نیست.
خلاصه نویسی از بخشی از کتاب دیدی نو از دینی کهن